Tổng hợp các lỗi thường gặp ở Bơm công nghiệp và cách khắc phục

Hiểu rõ các lỗi thường gặp ở bơm công nghiệp và nắm được phương pháp xử lý không chỉ giúp nhanh chóng khắc phục sự cố mà còn tiết kiệm chi phí sửa chữa, đảm bảo hệ thống vận hành không bị gián đoạn.

1. Bơm không lên nước, lưu lượng hoặc cột áp yếu

Đây là lỗi thường gặp ở Bơm công nghiệp phổ biến nhất. Bơm vẫn chạy nhưng không có nước ở đầu ra, hoặc lưu lượng và áp suất rất thấp, không đáp ứng yêu cầu.

1.1 Nguyên nhân

• Chạy ngược chiều quay: Động cơ 3 pha bị đấu ngược dây khiến cánh bơm quay ngược, không tạo ra lực ly tâm.
• Bơm không được mồi hoặc mồi không đủ (E-lọt khí): Không khí còn sót lại trong buồng bơm và đường ống hút ngăn cản bơm tạo lực hút.
• Hở đường ống hút: Không khí từ bên ngoài lọt vào đường ống hút qua các mối nối, mặt bích không kín.
• Tắc nghẽn: Lưới lọc ở đầu hút (rọ bơm) hoặc chính cánh bơm bị rác, cặn bẩn làm tắc.
• Cánh bơm hoặc buồng bơm bị mài mòn: Sau thời gian dài hoạt động với chất lỏng có cặn, khe hở giữa các chi tiết lớn ra làm giảm hiệu suất.
• Tốc độ quay của bơm không đủ: Do điện áp yếu, tần số không đúng hoặc cài đặt biến tần sai.

1.2 Cách khắc phục

• Kiểm tra chiều quay: Ngắt điện, đảo 2 trong 3 pha của động cơ và kiểm tra lại.
• Mồi bơm: Mồi lại đầy nước cho buồng bơm và đường ống hút.
• Kiểm tra độ kín đường hút: Siết lại các mặt bích, kiểm tra gioăng, dùng nước xà phòng để tìm vị trí hở.
• Vệ sinh: Tháo và làm sạch lưới lọc, kiểm tra và làm sạch buồng bơm.
• Thay thế chi tiết: Thay thế cánh bơm, buồng bơm hoặc các bộ phận đã bị mài mòn.
• Kiểm tra nguồn điện: Đo lại điện áp, kiểm tra cài đặt của biến tần.

2. Bơm phát ra tiếng ồn lớn và rung động bất thường

Tiếng ồn và rung động là dấu hiệu cảnh báo sớm các vấn đề cơ khí nghiêm trọng có thể xảy ra.

2.1 Nguyên nhân

• Hiện tượng xâm thực: Đây là nguyên nhân nguy hiểm nhất, xảy ra khi áp suất tại đầu vào bơm quá thấp, làm nước bị hóa hơi. Các bọt khí này vỡ đột ngột trong buồng bơm, tạo ra tiếng nổ lách tách như sỏi đá và phá hủy bề mặt kim loại.
• Vòng bi (bạc đạn) bị mòn, hỏng: Vòng bi hết mỡ, bị rơ hoặc vỡ sẽ tạo ra tiếng kêu rít, sào sạo.
• Sai lệch đồng tâm: Trục động cơ và trục bơm không thẳng hàng gây rung động và phá hủy khớp nối, phớt, vòng bi.
• Bệ bơm không vững chắc: Bu lông neo bị lỏng hoặc nền móng không đủ cứng.
• Vật lạ kẹt trong cánh bơm.

2.2 Cách khắc phục

• Xử lý xâm thực: Kiểm tra lại thiết kế đường ống hút, đảm bảo NPSH khả dụng (NPSHa) lớn hơn NPSH yêu cầu (NPSHr) của bơm.
• Thay thế vòng bi: Tra mỡ hoặc thay thế vòng bi định kỳ.
• Căn chỉnh đồng tâm: Dùng đồng hồ so hoặc máy căn chỉnh laser để căn chỉnh lại.
• Gia cố bệ bơm: Siết lại bu lông, gia cố lại nền móng.
• Kiểm tra buồng bơm: Tháo bơm để kiểm tra và loại bỏ vật lạ.

3. Bơm bị rò rỉ nước

Rò rỉ không chỉ gây thất thoát chất lỏng mà còn có thể làm hỏng các bộ phận khác như vòng bi, động cơ.

3.1 Nguyên nhân

• Phớt làm kín bị mòn hoặc hỏng: Đây là nguyên nhân chính. Phớt cơ khí (mechanical seal) hoặc tết chèn (gland packing) bị mòn sau thời gian sử dụng.
• Lắp đặt phớt không đúng: Phớt bị vênh, lệch hoặc siết quá chặt/quá lỏng.
• Trục bơm bị xước, mòn: Bề mặt trục tại vị trí lắp phớt không còn nhẵn bóng.
• Bơm rung động quá mức làm hỏng phớt.

3.2 Cách khắc phục

• Thay thế phớt: Thay thế bộ phớt làm kín mới phù hợp với loại chất lỏng và nhiệt độ.
• Kiểm tra lại việc lắp đặt: Đảm bảo phớt được lắp đúng theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
• Sửa chữa hoặc thay trục: Mạ lại hoặc thay thế trục mới nếu cần.
• Xử lý rung động: Phải tìm và xử lý nguyên nhân gây rung động trước khi thay phớt mới.

4. Động cơ bị quá nhiệt hoặc quá tải

Động cơ nóng bất thường hoặc rơ-le nhiệt nhảy liên tục là dấu hiệu bơm đang hoạt động trong điều kiện quá khắc nghiệt.

4.1 Nguyên nhân

• Hoạt động sai điểm thiết kế: Với bơm ly tâm, nếu cột áp thực tế quá thấp so với thiết kế, lưu lượng sẽ tăng vọt, dẫn đến công suất yêu cầu tăng và gây quá tải.
• Điện áp không ổn định: Điện áp quá cao hoặc quá thấp, bị mất pha.
• Ma sát cơ khí lớn: Do hỏng vòng bi, sai lệch đồng tâm hoặc các bộ phận bị kẹt.
• Chất lỏng bơm có đặc tính thay đổi: Tỷ trọng hoặc độ nhớt của chất lỏng cao hơn so với thiết kế ban đầu.
• Hệ thống làm mát của động cơ kém: Quạt gió bị gãy, kẹt hoặc bụi bẩn bám dày đặc.

4.2 Cách khắc phục

• Điều chỉnh điểm làm việc: Lắp thêm van điều tiết ở đầu ra để tăng cột áp, đưa bơm về gần điểm làm việc hiệu quả nhất (BEP).
• Kiểm tra nguồn điện: Đảm bảo nguồn điện ổn định, đủ 3 pha.
• Kiểm tra cơ khí: Ngắt điện và xoay trục bơm bằng tay để kiểm tra độ trơn tru.
• Đối chiếu lại chất lỏng: Kiểm tra lại thông số chất lỏng đang bơm.
• Vệ sinh động cơ: Vệ sinh khe tản nhiệt và quạt gió của động cơ.

Kết luận

Với các lỗi thường gặp ở bơm công nghiệp và các thông tin về nguyên nhân, giải pháp ở trên giúp bạn nắm bắt và cải thiện vấn đề. Chủ động kiểm tra, bảo dưỡng định kỳ và xử lý sự cố từ những dấu hiệu ban đầu sẽ giúp hệ thống của bạn luôn hoạt động ổn định, an toàn và hiệu quả.

Nếu gặp phải các sự cố phức tạp hoặc cần thay thế phụ tùng bơm Kaiquan chính hãng, hãy liên hệ với đội ngũ kỹ thuật của Thái Sơn để được tư vấn và hỗ trợ.